Igor Kilanowski

 

Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Konkordaty polskie – historia i teraźniejszość”. Płock, 17 maja 2018 roku

 

Dnia 17 maja 2018 r., w 29. rocznicę przyjęcia przez Sejm PRL ustaw o gwarancji sumienia i wyznania oraz o stosunku państwa do Kościoła Katolic­kiego, w książęcym mieście Płocku odbyła się Ogólnopolska Konferencja Nau­kowa pt. „Konkordaty polskie – historia i teraźniejszość”.

Wydarzenie organizowane przez Stowarzyszenie Kanonistów Polskich, Ka­tedrę Kościelnego Prawa Publicznego i Konstytucyjnego Katolickiego Uniwer­sytetu Lubelskiego Jana Pawła II oraz Zakład Kościelnego Prawa Rodzinnego Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie objął patronatem honorowym Jego Ekscelencja bp Piotr Libera, biskup diecezji płockiej.

Wyższe Seminarium Duchowne w Płocku, będące gospodarzem konferen­cji, stało się przez jeden dzień stolicą polskiego prawa kanonicznego i wyzna­niowego. Aula Biskupów tutejszego Seminarium zgromadziła przedstawicieli wszystkich kanonistycznych ośrodków akademickich w Polsce oraz, co cieka­we, młodzież ze szkół średnich: Liceum Ogólnokształcącego im. marsz. St. Ma­łachowskiego w Płocku oraz Katolickiego Liceum Ogólnokształcącego w Płoc­ku.

Konferencję otworzył ks. prof. dr hab. Józef Krukowski, prezes SKP, który podkreślił, że troska o przestrzeganie konkordatu jest nadal potrzebna, a sama umowa, regulująca warunki autonomii i współpracy państwa i Kościoła, powin­na być przestrzegana przez oba podmioty.

Następnie głos zabrał patron honorowy konferencji i gospodarz miejsca bp Libera, któremu – jako byłemu Sekretarzowi Konferencji Episkopatu Polski – prawo kanoniczne i prawo wyznaniowe są niewątpliwie bliskie. Ksiądz Biskup powitał uczestników, szczególnie zwracając się do młodzieży oraz życzył wszystkim owocnych obrad.

Wykład inauguracyjny, ubogacony interesującymi wydarzeniami z historii kształtowania się polskiego systemu prawa wyznaniowego, wy­głosił emery­to­wany Prymas Polski, wieloletni Nuncjusz Apostolski w Polsce Jego Ekscelencja abp Józef Kowalczyk.

Pierwszej sesji konferencji, poświęconej aspektom historycznym konkorda­tów, przewodniczył prezes Polskiego Towarzystwa Prawa Wyznaniowego dr hab. Paweł Sobczyk, prof. UO. Referat poświęcony prototypowi konkordatu wygłosił ks. dr hab. Krzysztof Burczak, prof. KUL. Ksiądz Profesor podkreślił, że pochodzące z końca X w. Dagome iudex, dające Państwo Polskie w opiekę Stolicy Apostolskiej, uznać należy za pewnego rodzaju konkordat. Kolejne wy­stąpienie wygłosił słynny historyk prawa z Uniwersytetu Jagiellońskiego prof. dr hab. Wacław Uruszczak, który dokonał wnikliwej analizy polskich umów konkordatowych w okresie I Rzeczypospolitej.

Po przerwie nastąpiła kolejna część obrad, której przewodniczył wieloletni Rektor Wyższego Seminarium Duchownego w Płocku, a aktualnie pracownik naukowy Wydziału Prawa i Administracji UKSW, ks. dr. hab. Mirosław Kosek. W tej części swoje referaty wygłosili: ks. dr hab. Mieczysław Różański, prof. UWM – „Konkordaty z Rosją dotyczące Kościoła katolickiego na ziemiach włą­czonych do Rosji w okresie rozbiorów Polski”, oraz ks. prof. dr hab. Woj­ciech Góralski z UKSW – „Konkordat polski z 1925 roku”. Ostatni referat pod­czas konferencji wygłosił prof. Krukowski, który omówił Konkordat polski z 1993 r.

Na zakończenie sesji odbyła się dyskusja, w której prelegenci odpowiadali na pytania publiczności oraz między sobą prowadzili dyskurs naukowy mający na celu ocenę współczesnego konkordatu obowiązującego w Polsce. Niewątpli­wie należy dbać o to, aby zarówno Strona kościelna, jak i państwowa nie­us­tan­nie przestrzegały wspólnych postanowień, szczególnie zaś w kwestiach finanso­wych, uznawalności stopni i tytułów naukowych oraz kształcenia w zakresie dy­scyplin kościelnych. Te i inne przykłady, będące przedmiotem dyskusji uczest­ni­ków konferencji staną się z pewnością podstawą do nowych badań nau­kowych nad prawem wyznaniowym i kanonicznym w Polsce.

Ostatni podczas konferencji głos zabrał ks. dr hab. Jan Krajczyński, prof. UKSW, Redaktor Naczelny „Przeglądu Prawa Wyznaniowego”, który w imieniu organizatorów i gospodarzy podsumował obrady i podziękował wszystkim za przybycie, zapraszając jednocześnie do udziału w następnych konferencjach or­ganizowanych przez coraz bardziej zjednoczone środowisko polskich kanoni­stów i prawników z zakresu prawa wyznaniowego.

Konferencja Stowarzyszenia Kanonistów Polskich zorganizowana we współpracy z Katolickim Uniwersytetem Lubelskim Jana Pawła II i Uniwersyte­tem Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie zgromadziła kilka pokoleń Polaków: od najmłodszych, być może przyszłych studentów prawa kanoniczne­go, po najwybitniejszych przedstawicieli kanonistycznego świata naukowego. Warto wspomnieć, że Komitet Naukowy Konferencji tworzyli: prof. Krukowski (Polska Akademia Nauk Oddział w Lublinie), prof. Góralski (UKSW), prof. Krajczyński (UKSW), ks. dr hab. Mirosław Sitarz, prof. KUL. W skład Komite­tu Organizacyjnego weszli: przedstawiciele UKSW: prof. Góralski i prof. Kraj­czyński oraz przedstawiciele KUL: dr Agnieszka Romanko i dr Anna Słowi­kow­ska.



Mgr lic. Igor Kilanowski – doktorant w Katedrze Prawa o Posłudze Nauczania i Uświęcania, Wydział Prawa Kanonicznego Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, ul. Dewajtis 5, 01-815 Warszawa; e-mail: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Information about Author: Igor Kilanowski, J.C.L. – Ph.D. student in the Departament of Law of the Teaching and Sanctifying Function, Faculty of Canon Law at University of Stefan Cardinal Wyszyński in Warsaw, ul. Dewajtis 5, 01-815 Warsaw, Poland; e-mail: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.